Προσωρινή Κράτηση: Πότε Επιβάλλεται σύμφωνα με την Ελληνική Νομοθεσία

Προσωρινή κράτηση στην Ελλάδα: πότε επιβάλλεται, ποιες είναι οι προϋποθέσεις, ποια η διάρκειά της και ποια είναι τα δικαιώματα του κατηγορουμένου

Η προσωρινή κράτηση αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα και αυστηρότερα δικονομικά μέτρα της ποινικής διαδικασίας. Πρόκειται για περιοριστικό μέτρο που επιβάλλεται σε βάρος κατηγορουμένου πριν από την εκδίκαση της υπόθεσης, όταν συντρέχουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις που προβλέπονται από το νόμο.

Η επιβολή της επηρεάζει άμεσα το θεμελιώδες δικαίωμα της προσωπικής ελευθερίας και για τον λόγο αυτό εφαρμόζεται μόνο κατ’ εξαίρεση, όταν κρίνεται απολύτως αναγκαία.

Οι υποθέσεις προσωρινής κράτησης απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή και σωστή νομική διαχείριση ήδη από τα πρώτα στάδια της διαδικασίας, καθώς μπορούν να επηρεάσουν καθοριστικά την πορεία της υπόθεσης.

Νομικό πλαίσιο της προσωρινής κράτησης (Κώδικας Ποινικής Δικονομίας)

Η προσωρινή κράτηση ρυθμίζεται από τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και αποτελεί το αυστηρότερο μέτρο δικονομικού καταναγκασμού που μπορεί να επιβληθεί πριν από την έκδοση οριστικής δικαστικής απόφασης.

Ο νόμος θέτει αυστηρές προϋποθέσεις για την επιβολή της, ακριβώς επειδή πρόκειται για σοβαρό περιορισμό της προσωπικής ελευθερίας. Για τον λόγο αυτό, εφαρμόζεται ως έσχατο μέτρο, μόνο όταν δεν επαρκούν ηπιότερα μέσα.

Η ορθή νομική αξιολόγηση των προϋποθέσεων αυτών είναι καθοριστικής σημασίας, καθώς από αυτή μπορεί να εξαρτηθεί η επιβολή ή μη του μέτρου.

Τι είναι η προσωρινή κράτηση

Η προσωρινή κράτηση είναι μέτρο δικονομικού καταναγκασμού που επιβάλλεται σε κατηγορούμενο κατά τη διάρκεια της ποινικής διαδικασίας.

Σκοπός του μέτρου είναι: 

• να διασφαλιστεί η παρουσία του κατηγορουμένου στη διαδικασία

• να αποτραπεί η τέλεση νέων αδικημάτων

• να προστατευθεί η ομαλή διεξαγωγή της ανάκρισης

Η επιβολή της γίνεται μόνο κατ’ εξαίρεση και εφόσον δεν επαρκούν ηπιότερα μέτρα, όπως η επιβολή περιοριστικών όρων.

Η διάκριση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική στην πράξη, καθώς επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να αντιμετωπιστεί νομικά η υπόθεση.

Πότε μπορεί να επιβληθεί προσωρινή κράτηση

Η επιβολή προσωρινής κράτησης προϋποθέτει την ύπαρξη συγκεκριμένων στοιχείων που αξιολογούνται κατά περίπτωση.

Έλλειψη γνωστής διαμονής στη χώρα

Σε περιπτώσεις ανθρώπων που δεν έχουν δηλωμένη προς τις αρχές σταθερή και μόνιμη κατοικία ή που ούτε υπάρχει υποστηρικτικό περιβάλλον που να τους στηρίζει ή όταν κάποιος είναι αποδεδειγμένα άστεγος και λοιπές περιπτώσεις

Κίνδυνος φυγής

Η προσωρινή κράτηση μπορεί να επιβληθεί όταν υπάρχει κίνδυνος ο κατηγορούμενος να διαφύγει. 

Για την εκτίμηση λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως:

• να έχει κάνει προπαρασκευαστικές ενέργειες για να διευκολύνει τη φυγή του

• να υπήρξε στο παρελθόν φυγόποινος ή φυγόδικος

• να κρίθηκε στο παρελθόν ένοχος για απόδραση κρατουμένου ή παραβίαση περιορισμών διαμονής και από τα στοιχεία αυτά να προκύπτει σκοπός φυγής του

Κίνδυνος τέλεσης νέων αδικημάτων

Να κρίνεται αιτιολογημένα (όπως προκύπτει) από προηγούμενες αμετάκλητες καταδίκες του για ομοειδείς αξιόποινες πράξεις) ότι αν αφεθεί ελεύθερος, είναι πολύ πιθανό να διαπράξει και άλλα εγκλήματα

Διαδικασία απολογίας και απόφασης

Η απόφαση για την επιβολή προσωρινής κράτησης λαμβάνεται μετά την απολογία του κατηγορουμένου ενώπιον του Ανακριτή.

Κατά τη διαδικασία αυτή:

• ο κατηγορούμενος έχει το δικαίωμα να εκθέσει τις θέσεις του

• μπορεί να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία

• έχει δικαίωμα νομικής εκπροσώπησης από συνήγορο

Στη διαδικασία συμμετέχουν ο Ανακριτής και ο Εισαγγελέας, οι οποίοι αποφασίζουν με βάση τα στοιχεία της δικογραφίας και τις συνθήκες της υπόθεσης.

Η σωστή προετοιμασία της απολογίας αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την εξέλιξη της υπόθεσης.

Διάρκεια της προσωρινής κράτησης

Η διάρκεια της προσωρινής κράτησης καθορίζεται από τον νόμο και δεν μπορεί να είναι απεριόριστη.

Προβλέπεται το ανώτατο χρονικό διάστημα των 12 μηνών, κατά περίπτωση πάντα, αλλά σε εξαιρετικές περιστάσεις και εφόσον η κατηγορία αφορά τέλεση αδικήματος για το οποίο προβλέπεται ποινή ισόβιας κάθειρξης ή πρόσκαιρης κάθειρξης με ανώτατο όριο τα 20 χρόνια, η προσωρινή κράτηση μπορεί να παραταθεί για έξι το πολύ μήνες.

Άρα, η μέγιστη διάρκεια δεν μπορεί να ξεπεράσει τους 18 μήνες.

Η παρακολούθηση των σχετικών προθεσμιών και η υποβολή των κατάλληλων νομικών ενεργειών αποτελεί κρίσιμο στοιχείο της υπεράσπισης.

Εναλλακτικά μέτρα αντί της προσωρινής κράτησης

Σε πολλές περιπτώσεις, αντί της προσωρινής κράτησης μπορούν να επιβληθούν περιοριστικοί όροι, οι οποίοι αποτελούν ηπιότερα μέτρα.

Ενδεικτικά, μπορεί να επιβληθούν:

• υποχρέωση εμφάνισης σε αστυνομικό τμήμα

• απαγόρευση εξόδου από τη χώρα

• καταβολή χρηματικής εγγύησης

Η επιλογή του κατάλληλου μέτρου εξαρτάται από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της υπόθεσης.

Η προβολή των κατάλληλων επιχειρημάτων για την επιβολή ηπιότερων μέτρων αποτελεί βασικό αντικείμενο της υπερασπιστικής στρατηγικής.

Δικαιώματα του κατηγορουμένου

Ο κατηγορούμενος διαθέτει σημαντικά δικαιώματα στο πλαίσιο της ποινικής διαδικασίας, ακόμη και όταν αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο προσωρινής κράτησης.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:

• το δικαίωμα υπεράσπισης

• το δικαίωμα πρόσβασης στη δικογραφία

• το δικαίωμα υποβολής αιτημάτων και προσφυγών και πάσης φύσεως αιτήσεων

Η πλήρης αξιοποίηση των δικαιωμάτων αυτών μπορεί να επηρεάσει ουσιαστικά την εξέλιξη της υπόθεσης.

Συχνές ερωτήσεις για την προσωρινή κράτηση

1. Πόσο μπορεί να διαρκέσει η προσωρινή κράτηση;

Ο κανόνας είναι το χρονικό διάστημα του ενός έτους, ενώ σε εξαιρετικές περιστάσεις και εφόσον η κατηγορία αφορά τέλεση αδικήματος για το οποίο προβλέπεται ποινή ισόβιας κάθειρξης ή πρόσκαιρης κάθειρξης με ανώτατο όριο τα 20 χρόνια, η προσωρινή κράτηση μπορεί να παραταθεί για έξι το πολύ μήνες.

Άρα, η μέγιστη διάρκεια δεν μπορεί να ξεπεράσει τους 18 μήνες.

2. Επιβάλλεται σε όλα τα αδικήματα;

Όχι. Η επιβολή της προσωρινής κράτησης δύναται να επιβληθεί μόνο σε περιπτώσεις κακουργημάτων.

3. Μπορεί να αντικατασταθεί με άλλους περιοριστικούς όρους;

Ναι, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να επιβληθούν ηπιότερα μέτρα, όπως περιοριστικοί όροι.

4. Τι αναλαμβάνει ένας Ποινικολόγος σε περιπτώσεις προσωρινής κράτησης;

Ο ποινικολόγος αναλαμβάνει τη συνολική νομική υποστήριξη του κατηγορουμένου, από την προετοιμασία της απολογίας έως την υποβολή αιτημάτων για την αποφυγή ή την άρση της προσωρινής κράτησης.

Παράλληλα, αξιολογεί τα στοιχεία της δικογραφίας και διαμορφώνει την κατάλληλη υπερασπιστική στρατηγική, με στόχο την καλύτερη δυνατή έκβαση της υπόθεσης. 

5. Χρειάζεται δικηγόρος σε υποθέσεις προσωρινής κράτησης;

Η προσωρινή κράτηση αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα στάδια της ποινικής διαδικασίας. Η νομική υποστήριξη από δικηγόρο με εμπειρία στο ποινικό δίκαιο είναι ιδιαίτερα σημαντική για την αποτελεσματική προάσπιση των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου.

Νομική υποστήριξη σε υποθέσεις προσωρινής κράτησης

Η επιβολή προσωρινής κράτησης αποτελεί ιδιαίτερα κρίσιμο σημείο στην ποινική διαδικασία και απαιτεί εξειδικευμένη νομική προσέγγιση.

Το δικηγορικό μας γραφείο διαθέτει ουσιαστική και πολύ μεγάλη δικαστηριακή εμπειρία στον χειρισμό υποθέσεων Ποινικού Δικαίου, με γνώση της διαδικασίας και των κρίσιμων παραμέτρων.

Παρέχουμε εξατομικευμένη νομική υποστήριξη, με στόχο την αποτελεσματική υπεράσπιση και την προστασία των δικαιωμάτων του εντολέα σε κάθε στάδιο της διαδικασίας. 

Μάθετε περισσότερα για το δικηγορικό μας γραφείο

Μπορείτε να ενημερωθείτε περαιτέρω μέσα από τα παρακάτω άρθρα της ιστοσελίδας μας σχετικά με τις νομικές υπηρεσίες που προσφέρουμε σε υποθέσεις Ποινικού Δικαίου και ναρκωτικών, επιτυχίες του δικηγορικού μας γραφείου στο νομικό αυτό αντικείμενο, καθώς και χρήσιμα νομικά άρθρα μας. ⬇️

Ποινικό Δίκαιο: Υπεράσπιση σε όλα τα στάδια της Ποινικής Διαδικασίας.

Αθωώσεις και Σημαντικές Δικαστικές Επιτυχίες στη Θεσσαλονίκη (Ποινικό Δίκαιο)

Δικηγόρος Ποινικού Δικαίου στη Θεσσαλονίκη: Ο ρόλος του σε κάθε στάδιο της ποινικής διαδικασίας

Χρήσιμα Νομικά Άρθρα

Τι ισχύει για σύλληψη σε υπόθεση ναρκωτικών;

Διακίνηση Ναρκωτικών: Πότε Θεωρείται Κακούργημα στην Ελλάδα;

Συχνές Ερωτήσεις για Υποθέσεις Ναρκωτικών – FAQ

Μετατροπή Κακουργήματος σε Πλημμέλημα σε Υπόθεση Ναρκωτικών – Επιτυχής Υπεράσπιση

Η έγκαιρη νομική καθοδήγηση σε τέτοια κρίσιμα στάδια μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για την εξέλιξη της υπόθεσης.

Καλέστε  μας  σήμερα στο  6977424779  ή  επικοινωνήστε μαζί μας μέσω email στο terzidislaw@yahoo.gr

Εναλλακτικά, βρείτε το @chterzidislaw  στα  social media  και μάθετε περισσότερα  για  εμάς!